30 شهریور← روز گفگوی تمدنها

31 شهریور← آغاز جنگ تحمیلی

و

و...

     همان روز گفتگوی تمدنها به نظرم جالب آمد، البته نه به خاطر خود کلمه یا خود تئوری و نه به خاطر خالق آن، تنها دلیل جالب بودن آن خاستگاه آن تئوری و موقعیتی می باشد که مطرح شده است. شاید هرشخص دیگری هم جای من باشد بعنوان یک فردی که از زمان تولد این نظریه در دانشگاه و خود نیز هم پای کسانی بوده که به این نظریه معتقد بوده و هستند و حتی به بالاتر از آن، یعنی دوستی تمدنها معتقدند، این سوال را از خود می پرسد که:

چه عواملی باعث شد تا چنین نظریه ای در چنین مکانی و چنین زمانی از طرف رئیس جمهور سرزمینی که فعلا خود به یک گفتگوی مسالمت آمیز قومی و فرهنگی نرسیده است، مطرح شود؟

      شاید برای این سوال جوابهای متفاوتی از طرف نظریه پردازان مختلف داده شود. سیاست مداران یک جواب دارند، جامعه شناسان یک جواب و روانشناسان هم جواب خودشان را.

   شاید همه جوابهایی که برای این سوال داده شود درست باشد و همه قضاوتها و انتقادهایی هم که شده نیز درست. ولی باز سوالی که اینجا مطرح است این است که بعد از طرح این ایده در تئوری، چرا ما در اقدام به آن، آن مسیری را که باید برویم و آن اقدامی را که باید بکنبم نرفته و انجام نمی دهیم؟ یا لا اقل آن مسیر اشتباه و اقدامات ناصوابی را که 30 سال است با تعصب می رویم و انجام میدهیم کنار نمیگذاریم؟

   برای رسیدن به جواب این سوالات باید چه کار کرد؟  به نظر من جواب این سوالات ریشه در تاریخ دیرین سرزمینی موسوم یه ایران و اعتقاداتی موسوم به ایرانی – اسلامی دارد که اکنون دیگر هیچ جایی در دیدگاههای نوین انسانی ندارد. اگر ما بخواهیم به ریشه این اعتقادات برسیم باید هم اکنون این دیدگاه خود محورانه و دیگر ستیزانه را که «هر کس سر به ما فرود آورد بی ضرر و خودی است و هر کس از ما انتقاد کرد زیان آور و  غیر خودی است» از ذهن خود پاک کنیم و تقابل «دوست و دشمن» را کنار بگذاریم.

   با این اوصاف می توان گفت که در این موقعیت حساس تاریخی ایران، به نظر می رسد که تنها راه رسیدن به گفتگوی سالم، پذیرش واقعیت و حقانیت جریانات و جنبشهایی است که در کشور سر بر آورده اند و با قدرت تمام در حال عرض اندام و اثبات خود و تاثیر خود در روابط داخلی و خارجی هستند. ما در جایی که مالک نظریه گفتگوی تمدنها را قبول نداشته و آن را در اذهان مرم زندانی کنیم هرگز نخواهیم توانست به هدف آن برسیم و اگر هم در این راه پا گذاشتیم گفتگوی ما گفتگوی ناسالمی خواهد بود که در آن اهانت به مخالف و بدنام کردن آن هدف اصلی خواهد بود، چیزی که در انتخابات اخیر ایران شاهد آن بودیم و دیدیم که چگونه یکی از رقبا برای حفظ «ریاست دولت » به این کار اقدام میکرد. در این جا لازم میدانم که بین «ریاست دولت» و «ریاست جمهور» نیز تمییز قائل شوم، چرا که در ادبیات سیاسی گاهی آنها را مترادف و گاهی یکی میدانند در حالیکه بین آنها تفاوتهای زیادی وجود دارد. از جمله مهمترین تفاوتها آن است که رئیس دولت برخاسته از متن مردم نبوده و با انواع اهرمهای سیاسی و نظامی و اجتماعی و... پس از سر کوب مردم به ریاست دولت می رسد، یا با فریب مردم آنها را اغفال کرده و تنها در روز انتخابات با آنها بوده و پس از اتنتخابات آنها را بکلی نادیده گرفته و گاها حتی بر آنها می تازد و برای حفظ ریاست خود دست به هر کاری می زند. اما رئیس جمهور در حقیقت همیشه محبوب کسانی است که او را انتخاب کرده اند و بود و نبود ا ین ریاست منوط به پذیرش قلبی کسانی است که به وی رای داده اند. این شخص بر خلاف فرد قبلی، خود را رئیس نمی داند و تنها بعنوان کسی به خود نگاه می کند که مردم او را انتخاب کرده اند تا کار آنها و امورات آنها را انجام داده و بگرداند. این شخص در مقابل خواست مردم تسلیم است و هر زمان که مردم نخواهند کنار کشیده و پست خدمت را به دیگری می سپارد، در حالی که شخص اول هر زمان که مردم او را نخواهند با انتساب القاب ناروا به مردم آنها را سرکوب و زندانی کرده و با حیله های مختلف سعی در مظلوم نمایی و حقانیت خود می نماید.

    حال اگر به تفاوت این دو در سطح کلان نیز بنگریم، مخصوصا در سطح بین الملل، رئیس جمهور خواهان حذف کلمه «مرگ بر» از ادبیات سیاسی مملکت خود است و رئیس دولت با پافشاری بر این کلمه مشغول دشمن تراشی برای خویش و مملکت خویش است. رئیس جمهور مسیرش گفتگوی سالم تمدنها و آشتی تمدنهاست و رئیس دولت مسیرش قهر و برخورد و انحطاط تمدنهاست، رئیس جمهور بر حاکمیت دیگران و حقانیت آنها احترام قائل بوده و خواهان همزیستی مسالمت آمیز جهانی جهت نجات جهان و انسان است ولی رئیس دولت بر حاکمیت خود و یکه تازی خود پافشاری کرده و خواهان تسلط بر تمدنهای دیگر می باشد.  

در یک کلام:

    هدف نهایی رئیس جمهور دوستی تمدنهاست و در حالیکه هدف نهایی رئیس دولت محو تمدنهاست.

با امید به روزی که در همه کشورها و مخصوصا در کشور ما ایران یک رئیس جمهور واقعی سکان کشتی دولت را با دل مردم در دست گیرد.